Default ViewAdvanced
Dual Language
Before Verses
Devanagari
Verse Text
Synonyms
Translation
Purport

CAPÍTULO DEZESSETE

A História de Kāliya

Este capítulo descreve por que Kāliya deixou a ilha das serpentes e como os residentes de Vṛndāvana foram salvos de um incêndio na floresta.
Quando o rei Parīkṣit indagou por que Kāliya partira da ilha Rama­ṇaka, a morada das serpentes, e por que Garuḍa era hostil para com ele, Śrī Śukadeva Gosvāmī respondeu o seguinte: Todas as serpentes da ilha temiam que Garuḍa as devorasse. Para aplacá-lo, todos os meses elas lhe deixavam várias oferendas embaixo de uma figueira-­de-bengala. Mas Kāliya, arrogante como era devido ao orgulho falso, comia ele próprio essas oferendas. Ao tomar conhecimento disso, Garuḍa ficou furio­so e foi matar Kāliya, ao que a serpente começou a picar o grande pássaro. Garuḍa ferozmente atingiu-o com sua asa, fazendo Kāliya fugir para um lago adjacente ao rio Yamunā a fim de salvar sua vida.
Certo dia, Garuḍa foi ao Yamunā e começou a comer alguns peixes. Saubhari Ṛṣi tentou detê-lo, mas Garuḍa, perturbado devido à fome, recusou-se a obedecer às proibições do sábio, e em resposta este amaldiçoou Garuḍa dizendo que, se alguma vez voltasse ali, ele morreria de imediato. Ao ouvir isso, Kāliya se sentiu livre para continuar a viver ali sem temores. Por fim, contudo, ele foi expulso por Śrī Kṛṣṇa.
Quando viram Śrī Kṛṣṇa sair do lago, belamente decorado com muitas diferentes joias e ornamentos, o Senhor Balarāma e todos os residentes de Vṛndāvana abraçaram-nO com grande prazer. Nesse momento, os mestres espirituais, sacerdotes e brāhmaṇas eruditos disseram a Nanda Mahārāja, o rei dos vaqueiros, que, apesar de seu filho ter ficado preso nas garras de Kāliya, foi pela boa fortuna do rei que agora Ele estava livre de novo.
Porque estavam famintos, sedentos e exaustos, os resi­dentes de Vṛndāvana passaram aquela noite nas margens do Yamunā. No meio da noite, aconteceu que um incêndio irrompeu na floresta, que ficara seca durante a estação de verão. No momento em que o fogo acercou os moradores adormecidos da vila, eles acordaram de repente e correram para Śrī Kṛṣṇa em busca de proteção. Então, o Senhor Śrī Kṛṣṇa de poder ilimitado, vendo Seus queridos parentes e amigos tão aflitos, engoliu de imediato o terrível incêndio da floresta.
श्रीराजोवाच
नागालयं रमणकं कथं तत्याज कालिय: ।
कृतं किं वा सुपर्णस्य तेनैकेनासमञ्जसम् ॥ १ ॥
śrī-rājovāca
nāgālayaṁ ramaṇakaṁ
kathaṁ tatyāja kāliyaḥ
kṛtaṁ kiṁ vā suparṇasya
tenaikenāsamañjasam

Synonyms

śrī-rājā uvācao rei disse; nāgadas serpentes; ālayam a residência; ramaṇakam a ilha chamada Ramaṇaka; kathampor que; tatyājaabandonou; kāliyaḥKāliya; kṛtamfoi feito; kim e por que; suparṇasya de Garuḍa; tenacom ele, Kāliya; ekena; asamañjasaminimizade.

Translation

[Após ter ouvido como o Senhor Kṛṣṇa castigara Kāliya,] o rei Parīkṣit indagou: Por que Kāliya deixou a ilha Ramaṇaka, a morada das serpentes, e por que Garuḍa assumiu uma atitude tão hostil só para com ele?
श्रीशुक उवाच
उपहार्यै: सर्पजनैर्मासि मासीह यो बलि: ।
वानस्पत्यो महाबाहो नागानां प्राङ्‍‍‍‍‍‍निरूपित: ॥ २ ॥
स्वं स्वं भागं प्रयच्छन्ति नागा: पर्वणि पर्वणि ।
गोपीथायात्मन: सर्वे सुपर्णाय महात्मने ॥ ३ ॥
śrī-śuka uvāca
upahāryaiḥ sarpa-janair
māsi māsīha yo baliḥ
vānaspatyo mahā-bāho
nāgānāṁ prāṅ-nirūpitaḥ
svaṁ svaṁ bhāgaṁ prayacchanti
nāgāḥ parvaṇi parvaṇi
gopīthāyātmanaḥ sarve
suparṇāya mahātmane

Synonyms

śrī-śukaḥ uvācaŚukadeva Gosvāmī disse; upahāryaiḥque estavam qualificadas para fazer oferendas; sarpa-janaiḥpela raça das serpentes; māsi māsitodo mês; ihaaqui (em Nāgālaya); yaḥ que; baliḥoferenda como tributo; vānaspatyaḥao pé de uma ár­vore; mahā-bāhoó Parīkṣit de braços poderosos; nāgānāmpara as serpentes; prāk outrora; nirūpitaḥordenado; svam svamcada uma a sua; bhāgam porção; prayacchantipresenteiam; nāgāḥas serpentes; parvaṇi parvaṇiuma vez por mês; gopīthāyapara a proteção; ātmanaḥ delas mesmas; sarve todas elas; suparṇāyaa Garuḍa; mahā-ātmaneo poderoso.

Translation

Śukadeva Gosvāmī disse: Para evitar que Garuḍa as comesse, as serpentes haviam outrora feito um acordo com ele segundo o qual cada uma delas faria uma oferenda mensal como tributo a ser posta embaixo de uma árvore. Desse modo, todo mês, confor­me a escala, ó rei Parīksit de braços poderosos, cada serpente trazia sua oferenda no devido tempo ao poderoso transportador de Viṣṇu em troca de proteção.

Purport

SIGNIFICADOŚrīla Śrīdhara Svāmī apresenta uma explicação alternativa para este verso. Upahāryaiḥ também se pode traduzir como “por aqueles que estão para ser comidos”, e sarpa-janaiḥ como “aqueles seres huma­nos que foram dominados pela raça das serpentes ou que pertenciam a ela”. Segundo essa interpretação, um grupo de seres humanos caíra sob o controle das serpentes e estava sujeito a ser comido por elas. Para evitar isso, os seres humanos faziam uma oferenda mensal para as serpentes, que, por sua vez, ofereciam parte daquela oferenda a Garuḍa para que este não as comesse. A tradução em particular dada acima baseia-se no comentário de Śrīla Sanātana Gosvāmī e na tra­dução de Śrīla Prabhupāda em seu Kṛṣṇa, a Suprema Personalidade de Deus. Seja como for, todos os ācāryas concordam que as serpen­tes pagavam um tributo para se protegerem de Garuḍa.
विषवीर्यमदाविष्ट: काद्रवेयस्तु कालिय: ।
कदर्थीकृत्य गरुडं स्वयं तं बुभुजे बलिम् ॥ ४ ॥
viṣa-vīrya-madāviṣṭaḥ
kādraveyas tu kāliyaḥ
kadarthī-kṛtya garuḍaṁ
svayaṁ taṁ bubhuje balim

Synonyms

viṣapor causa de seu veneno; vīryae sua força; madaem intoxicação; āviṣṭaḥabsorto; kādraveyaḥ o filho de Kadru; tupor outro lado; kāliyaḥKāliya; kadarthī-kṛtyadesprezando; garuḍamGaruḍa; svayamele mesmo; tam aquela; bubhujecomeu; balima oferenda.

Translation

Embora todas as outras serpentes fizessem as oferendas a Garuḍa no devido tempo, uma serpente – o arrogante Kāliya, filho de Kadru – comia todas essas oferendas antes que Garuḍa pu­desse reivindicá-las. Assim, Kāliya desafiou diretamente o trans­portador do Senhor Viṣṇu.
तच्छ्रुत्वा कुपितो राजन् भगवान् भगवत्प्रिय: ।
विजिघांसुर्महावेग: कालियं समुपाद्रवत् ॥ ५ ॥
tac chrutvā kupito rājan
bhagavān bhagavat-priyaḥ
vijighāṁsur mahā-vegaḥ
kāliyaṁ samapādravat

Synonyms

tatisto; śrutvāouvindo; kupitaḥ furioso; rājanó rei; bhaga­vān o poderoso Garuḍa; bhagavat-priyaḥo querido devoto da Suprema Personalidade de Deus; vijighāṁsuḥdesejando matar; mahā-­vegaḥo velocíssimo; kāliyamcontra Kāliya; samupādravatar­remeteu.

Translation

Ó rei, o poderosíssimo Garuḍa, que é muito querido ao Senhor Supremo, ficou furioso ao tomar conhecimento disso. Desejando matar Kāliya, ele arremeteu contra a serpente com imensa velocidade.

Purport

SIGNIFICADOŚrīla Sanātana Gosvāmī explica que a palavra mahā-vega indica que ninguém pode impedir a grande velocidade de Garuḍa.
तमापतन्तं तरसा विषायुध:
प्रत्यभ्ययादुत्थितनैकमस्तक: ।
दद्भ‍ि: सुपर्णं व्यदशद् ददायुध:
करालजिह्वोच्छ्वसितोग्रलोचन: ॥ ६ ॥
tam āpatantaṁ tarasā viṣāyudhaḥ
pratyabhyayād utthita-naika-mastakaḥ
dadbhiḥ suparṇaṁ vyadaśad dad-āyudhaḥ
karāla-jihrocchvasitogra-locanaḥ

Synonyms

tama ele, Garuḍa; āpatantamatacando; tarasārapidamente; viṣado veneno; āyudhaḥque possuía a arma; pratipara; abhya­yātcorreu; utthitaerguidas; na ekamuitas; mastakaḥsuas cabeças; dadbhiḥcom suas presas; suparṇamGaruḍa; vyadaśatpicou; dat-āyudhaḥcujas presas eram armas; karālaterríveis; jihvāsuas línguas; ucchvasita expandidos; ugrae terríveis; locanaḥ seus olhos.

Translation

No momento em que Garuḍa lançou-se rapidamente sobre ele, Kāliya, que tinha a arma do veneno, ergueu suas numero­sas cabeças para contra-atacar. Mostrando suas línguas ferozes e expandindo seus olhos horríveis, Kāliya então picou Garuḍa com as armas de suas presas.

Purport

SIGNIFICADOOs ācāryas explicam que Kāliya usava sua arma de veneno à dis­tância, cuspindo o veneno sobre o inimigo, e de perto, picando-o com suas terríveis presas.
तं तार्क्ष्यपुत्र: स निरस्य मन्युमान्
प्रचण्डवेगो मधुसूदनासन: ।
पक्षेण सव्येन हिरण्यरोचिषा
जघान कद्रुसुतमुग्रविक्रम: ॥ ७ ॥
taṁ tārkṣya-putraḥ sa nirasya manyumān
pracaṇḍa-vego madhusūdanāsanaḥ
pakṣeṇa savyena hiraṇya-rociṣā
jaghāna kadru-sutam ugra-vikramaḥ

Synonyms

tamdele, Kāliya; tārkṣya-putraḥo filho de Kaśyapa; saḥele, Garuḍa; nirasyadesviando-se; manyu-māncheio de ira; pracaṇḍa­-vegaḥ movendo-se com terrível velocidade; madhusūdana-āsanaḥo transportador do Senhor Madhusūdana, Kṛṣṇa; pakṣeṇacom a asa; savyenaesquerda; hiraṇyacomo ouro; rociṣāa refulgência da qual; jaghānaatacou; kadru-sutamo filho de Kadru (Kāliya); ugrapoderosa; vikramaḥsua proeza.

Translation

A fim de rechaçar o ataque de Kāliya, o irado filho de Tārkṣya moveu-se com uma velocidade estonteante. Então, o poderosíssimo transportador do Senhor Madhusūdana, com a asa esquerda, que bri­lhava como ouro, atacou o filho de Kadru.
सुपर्णपक्षाभिहत: कालियोऽतीव विह्वल: ।
ह्रदं विवेश कालिन्द्यास्तदगम्यं दुरासदम् ॥ ८ ॥
suparṇa-pakṣābhihataḥ
kāliyo ’tīva vihvalaḥ
hradaṁ viveśa kālindyās
tad-agamyaṁ durāsadam

Synonyms

suparṇa de Garuḍa; pakṣapela asa; abhihataḥatingido; kāliyaḥKāliya; atīvaextremamente; vihvalaḥtranstornado; hradamem um lago; viveśa entrou; kālindyāḥdo rio Yamunā; tat­-agamyaminacessível a Garuḍa; durāsadamdifícil de entrar.

Translation

Atingido pela asa de Garuḍa, Kāliya ficou extremamente trans­tornado, motivo pelo qual se abrigou em um lago adjacente ao rio Yamunā. Garuḍa não podia entrar nesse lago. Aliás, nem mesmo podia aproximar-se dele.
तत्रैकदा जलचरं गरुडो भक्ष्यमीप्सितम् ।
निवारित: सौभरिणा प्रसह्य क्षुधितोऽहरत् ॥ ९ ॥
tatraikadā jala-caraṁ
garuḍo bhakṣyam īpsitam
nivāritaḥ saubhariṇā
prasahya kṣudhito ’harat

Synonyms

tatra ali (naquele lago); ekadācerta vez; jala-caramuma cria­tura aquática; garuḍaḥGaruḍa; bhakṣyama comida própria para ele; īpsitamdesejou; nivāritaḥproibido; saubhariṇāpor Sau­bhari Muni; prasahyacriando coragem; kṣudhitaḥ sentindo fome; aharatapanhou.

Translation

Naquele mesmo lago, Garuḍa certa vez desejou comer um peixe – visto que peixe, afinal, era o alimento natural para ele. Embora proi­bido pelo sábio Saubhari, que estava meditando ali dentro da água, Garuḍa criou coragem e, sentindo fome, apanhou o peixe.

Purport

SIGNIFICADOŚukadeva Gosvāmī agora está explicando por que Garuḍa não podia aproximar-se do lago no rio Yamunā. Faz parte da natureza das aves comer peixe, e, portanto, devido ao arranjo do Senhor, o grande pássaro Garuḍa não comete nenhuma ofensa ao nutrir-se com peixes. Por outro lado, o fato de Saubhari Muni proibir uma personalidade muito superior de comer seu alimento normal constituiu uma ofensa. Segundo Śrīla Viśvanātha Cakravartī Ṭhākura, Saubhari come­teu duas ofensas: a primeira, ele ousou dar uma ordem a uma alma sumamente elevada como Garuḍa, e a segunda, impediu Garuḍa de satisfazer seu desejo.
मीनान्सुदु:खितान्‍द‍ृष्ट्वा दीनान्मीनपतौ हते ।
कृपया सौभरि: प्राह तत्रत्यक्षेममाचरन् ॥ १० ॥
mīnān su-duḥkhitān dṛṣṭvā
dīnān mīna-patau hate
kṛpayā saubhariḥ prāha
tatratya-kṣemam ācaran

Synonyms

mīnānos peixes; su-duḥkhitāninfelicíssimos; dṛṣṭvāvendo; dīnāndesditosos; mīna-patauo senhor dos peixes; hate sendo morto; kṛpayāpor compaixão; saubhariḥSaubhari; prāha falou; tatratyapara aqueles que vivem lá; kṣemamo bem-estar; ācarantentando promover.

Translation

Ao ver como os desafortunados peixes daquele lago ficaram muito infelizes com a morte de seu líder, Saubhari, sob a impres­são de estar agindo com misericórdia e para o benefício dos re­sidentes do lago, lançou a seguinte maldição.

Purport

SIGNIFICADOA esse respeito, Śrīla Viśvanātha Cakravartī Ṭhākura explica que quando nossa suposta compaixão não se harmoniza com a ordem do Senhor Supremo, ela não causa nada além de distúrbios. Porque Saubhari proibira que Garuḍa fosse àquele lago, Kāliya se mudou para lá e montou seu quartel-general, o que calhou na ruína de todos os residentes do lago.
अत्र प्रविश्य गरुडो यदि मत्स्यान् स खादति ।
सद्य: प्राणैर्वियुज्येत सत्यमेतद् ब्रवीम्यहम् ॥ ११ ॥
atra praviśya garuḍo
yadi matsyān sa khādati
sadyaḥ prāṇair viyujyeta
satyam etad bravīmy aham

Synonyms

atraneste lago; praviśyaentrando; garuḍaḥGaruḍa; yadise; matsyānos peixes; saḥele; khādaticomer; sadyaḥimediatamente; prāṇaiḥde sua força vital; viyujyetaserá privado; satyamverdadeiramente; etatisto; bravīmiestou falando; ahameu.

Translation

Se alguma vez Garuḍa entrar novamente neste lago e comer os peixes daqui, ele perderá a vida de imediato. O que estou dizendo é a verdade.

Purport

SIGNIFICADOOs ācāryas explicam sobre este ponto que, devido ao apego e afei­ção material de Saubhari Muni por um peixe, ele não foi capaz de ver a situação de um ponto de vista espiritual. O nono canto do Śrīmad-Bhāgavatam descreve sua queda decorrente dessa ofensa. Por causa do orgulho falso, Saubhari Muni perdeu seu poder de austeri­dade e, com ele, perdeu sua beleza e felicidade espirituais. Quando Garuḍa foi ao Yamunā, Saubhari Muni pensou: “Ainda que ele seja um companheiro pessoal do Senhor Supremo, vou amaldiçoá-lo e até matá-lo caso ele desobedeça à minha ordem.” Uma atitude ofensiva dessa natureza contra um vaiṣṇava elevado com certeza destruirá a posição auspiciosa de qualquer um.
Como se descreve no nono canto, Saubhari Muni casou-se com muitas lindas mulheres e sofreu muito na companhia delas. Porém, porque uma vez se tornara glorioso em virtude de ter-se refugiado no rio Yamunā em Śrī Vṛndāvana, ele acabou sendo salvo.
तत् कालिय: परं वेद नान्य: कश्चन लेलिह: ।
अवात्सीद् गरुडाद् भीत: कृष्णेन च विवासित: ॥ १२ ॥
tat kāliyaḥ paraṁ veda
nānyaḥ kaścana lelihaḥ
avātsīd garuḍād bhītaḥ
kṛṣṇena ca vivāsitaḥ

Synonyms

tamisto; kāliyaḥKāliya; param; vedasabia; nanão; anyaḥoutra; kaścanaalguma; lelihaḥserpente; avātsītresidiu; garuḍātde Garuḍa; bhītaḥtemeroso; kṛṣṇenapor Kṛṣṇa; ca e; vivāsitaḥexpulso.

Translation

De todas as serpentes, somente Kāliya tomou ciência deste assunto e, por temor a Garuḍa, Kāliya estabeleceu residência naquele lago do Yamunā. Mais tarde, o Senhor Kṛṣṇa o expulsou.
कृष्णं ह्रदाद्विनिष्क्रान्तं दिव्यस्रग्गन्धवाससम् ।
महामणिगणाकीर्णं जाम्बूनदपरिष्कृतम् ॥ १३ ॥
उपलभ्योत्थिता: सर्वे लब्धप्राणा इवासव: ।
प्रमोदनिभृतात्मानो गोपा: प्रीत्याभिरेभिरे ॥ १४ ॥
kṛṣṇaṁ hradād viniṣkrāntaṁ
divya-srag-gandha-vāsasam
mahā-maṇi-gaṇākīrṇaṁ
jāmbūnada-pariṣkṛtam
upalabhyotthitāḥ sarve
labdha-prāṇā ivāsavaḥ
pramoda-nibhṛtātmāno
gopāḥ prītyābhirebhire

Synonyms

kṛṣṇamo Senhor Kṛṣṇa; hradātpara fora do lago; viniṣkrān­tamerguendo-Se; divyadivinas; srakusando guirlandas; gan­dhafragrâncias; vāsasame roupas; mahā-maṇi-gaṇapor muitas joias finas; ākīrṇamcoberto; jāmbūnadacom ouro; pariṣkṛtamadornado; upalabhyavendo; utthitāḥerguendo-se; sarvetodos eles; labdha-prāṇāḥ que recuperam sua força vital; iva assim como; asavaḥsentidos; pramoda de alegria; nibhṛta-ātmānaḥes­tando cheios; gopāḥos vaqueiros; prītyā com afeição; abhirebhi­reabraçaram-nO.

Translation

[Retomando sua descrição de como Kṛṣṇa puniu Kāliya, Śukadeva Gosvāmī continuou:] Kṛṣṇa saiu do lago usando guirlandas, fragrâncias e roupas divinas, coberto com muitas joias finas e decorado com ouro. Ao verem-nO, os vaqueiros levantaram-se todos imediatamente, assim como os sentidos de alguém incons­ciente voltam à vida. Cheios de grande júbilo, eles O abraçaram com muita afeição.
यशोदा रोहिणी नन्दो गोप्यो गोपाश्च कौरव ।
कृष्णं समेत्य लब्धेहा आसन् शुष्का नगा अपि ॥ १५ ॥
yaśodā rohiṇī nando
gopyo gopāś ca kaurava
kṛṣṇaṁ sametya labdhehā
āsan śuṣkā nagā api

Synonyms

yaśodā rohiṇī nandaḥYaśodā, Rohiṇī e Nanda Mahārāja; go­pyaḥas esposas dos vaqueiros; gopāḥ os vaqueiros; cae; kau­ravaó Parīkṣit, descendente de Kuru; kṛṣṇamo Senhor Kṛṣṇa; sametyaencontrando; labdha tendo recuperado; īhāḥsuas funções conscientes; āsanelas se tornaram; śuṣkāḥ secas; nagāḥ as árvores; api até mesmo.

Translation

Tendo recuperado suas funções vitais, Yaśodā, Rohiṇī, Nanda e todos os outros vaqueiros e suas esposas aproximaram-se de Kṛṣṇa. Ó descendente de Kuru, até mesmo as árvores ressequi­das voltaram à vida.
रामश्चाच्युतमालिङ्‌‌ग्य जहासास्यानुभाववित् ।
प्रेम्णा तमङ्कमारोप्य पुन: पुनरुदैक्षत ।
गावो वृषा वत्सतर्यो लेभिरे परमां मुदम् ॥ १६ ॥
rāmaś cācyutam āliṅgya
jahāsāsyānubhāva-vit
premṇā tam aṅkam āropya
punaḥ punar udaikṣata
gāvo vṛṣā vatsataryo
lebhire paramāṁ mudam

Synonyms

rāmaḥo Senhor Balarāma; ca e; acyutam Kṛṣṇa, a infalível Suprema Personalidade de Deus; āliṅgyaabraçando; jahāsariu; asyadEle; anubhāva-vitconhecendo bem a onipotência; premṇāpor amor; tam a Ele; aṅkamem Seu próprio colo; āropyaerguendo; punaḥ punaḥmuitas vezes; udaikṣataolhou para; gā­vaḥas vacas; vṛṣāḥ os touros; vatsataryaḥ as novilhas; lebhi­realcançaram; paramāmo supremo; mudam prazer.

Translation

O Senhor Balarāma abraçou Seu infalível irmão e riu, conhecendo bem a extensão do poder de Kṛṣṇa. Devido ao grande sentimen­to de amor, Ele O colocou em Seu colo e olhou para Ele repetidas vezes. As vacas, touros e novilhas também sentiram o mais sublime prazer.
नन्दं विप्रा: समागत्य गुरव: सकलत्रका: ।
ऊचुस्ते कालियग्रस्तो दिष्ट्या मुक्तस्तवात्मज: ॥ १७ ॥
nandaṁ viprāḥ samāgatya
guravaḥ sa-kalatrakāḥ
ūcus te kāliya-grasto
diṣṭyā muktas tavātmajaḥ

Synonyms

nandamde Nanda Mahārāja; viprāḥos brāhmaṇas; samāga­tyaaproximando-se; guravaḥpersonalidades respeitáveis; sa­-kalatrakāḥjunto com suas esposas; ūcuḥdisseram; teeles; kāliya-grastaḥapanhado por Kāliya; diṣṭyā pela Providência; muktaḥ liberto; tavateu; ātma-jaḥfilho.

Translation

Todos os brāhmaṇas respeitáveis, junto com suas esposas, adiantaram-se para saudar Nanda Mahārāja e disseram-lhe: “Teu filho estava em poder de Kāliya, mas, pela graça da Providência, agora Ele está livre.”
देहि दानं द्विजातीनां कृष्णनिर्मुक्तिहेतवे ।
नन्द: प्रीतमना राजन् गा: सुवर्णं तदादिशत् ॥ १८ ॥
dehi dānaṁ dvi-jātīnāṁ
kṛṣṇa-nirmukti-hetave
nandaḥ prīta-manā rājan
gāḥ suvarṇaṁ tadādiśat

Synonyms

dehideves dar; dānamcaridade; dvi-jātīnāmaos brāhma­ṇas; kṛṣṇa-nirmuktia segurança de Kṛṣṇa; hetave por causa de; nandaḥ Nanda Mahārāja; prīta-manāḥsatisfeito em sua mente; rājan ó rei Parīkṣit; gāḥvacas; suvarṇamouro; tadāentão; ādiśatdeu.

Translation

Os brāhmaṇas, então, aconselharam Nanda Mahārāja: “Para garantir que teu filho Kṛṣṇa sempre estará livre do perigo, deves dar caridade aos brāhmaṇas.” Então, com a mente satisfeita e muito contente, ó rei, Nanda Mahārāja deu-lhes vacas e ouro de presente.
यशोदापि महाभागा नष्टलब्धप्रजा सती ।
परिष्वज्याङ्कमारोप्य मुमोचाश्रुकलां मुहु: ॥ १९ ॥
yaśodāpi mahā-bhāgā
naṣṭa-labdha-prajā satī
pariṣvajyāṅkam āropya
mumocāśru-kalāṁ muhuḥ

Synonyms

yaśodāmãe Yaśodā; api e; mahā-bhāgā a afortunadíssima; naṣṭatendo perdido; labdhae recuperado; prajāseu filho; satīa casta senhora; pariṣvajyaabraçando; aṅkam em seu colo; āropyalevantando; mumoca derramava; aśrude lágrimas; kalāmuma torrente; muhuḥvezes e mais vezes.

Translation

A afortunadíssima mãe Yaśodā, tendo perdido seu filho e depois o recuperado, colocou-O em seu colo. A casta senhora derrama­va constantes torrentes de lágrimas enquanto O abraçava vezes e mais vezes.
तां रात्रिं तत्र राजेन्द्र क्षुत्तृड्भ्यां श्रमकर्षिता: ।
ऊषुर्व्रयौकसो गाव: कालिन्द्या उपकूलत: ॥ २० ॥
tāṁ rātriṁ tatra rājendra
kṣut-tṛḍbhyāṁ śrama-karṣitāḥ
ūṣur vrayaukaso gāvaḥ
kālindyā upakūlataḥ

Synonyms

tāmaquela; rātrimnoite; tatra; rāja-indraó mais excel­so dos reis; kṣut-tṛḍbhyāmpela fome e sede; śramae pelo cansa­ço; karṣitāḥenfraquecidos; ūṣuḥpermaneceram; vraja-okasaḥo povo de Vṛndāvana; gāvaḥe as vacas; kālindyāḥdo Yamunā; upakūlataḥperto da margem.

Translation

Ó melhor dos reis [Parīkṣit], porque se sentiam muito fracos devido à fome, sede e cansaço, os residentes de Vṛndāvana, bem como as vacas, passaram a noite onde estavam, deitando-se perto da margem do Kālindī.

Purport

SIGNIFICADOŚrīla Jīva Gosvāmī salienta que, embora as pessoas estivessem fracas devido à fome e à sede, elas não beberam o leite das vacas que ali estavam, pois temiam que estivesse contaminado pelo veneno da serpente. Os residentes de Vṛndāvana estavam tão exultantes por ter de volta seu amado Kṛṣṇa que não quiseram regressar para casa. Queriam ficar com Kṛṣṇa na margem do Yamunā para poder vê-lO continuamente. Então, decidiram descansar perto da beiro do rio.
तदा शुचिवनोद्भ‍ूतो दावाग्नि: सर्वतो व्रजम् ।
सुप्तं निशीथ आवृत्य प्रदग्धुमुपचक्रमे ॥ २१ ॥
tadā śuci-vanodbhūto
dāvāgniḥ sarvato vrajam
suptaṁ niśītha āvṛtya
pradagdhum upacakrame

Synonyms

tadāentão; śucido verão; vana na floresta; udbhūtaḥerguendo-se; dāva-agniḥem um incêndio; sarvataḥ por todos os lados; vrajam o povo de Vṛndāvana; suptamadormecido; niśīthe no meio da noite; āvṛtya rodeando; pradagdhuma queimar; upaca­krame começou.

Translation

Durante a noite, enquanto todos os moradores da vila de Vṛndāvana es­tavam adormecidos, irrompeu um grande incêndio dentro da floresta, que se achava ressequida por causa do verão. O fogo cercou os habitantes de Vraja por todos os lados e começou a sufocá-los.

Purport

SIGNIFICADOŚrīla Sanātana Gosvāmī e Śrīla Viśvanātha Cakravartī Ṭhākura comentam que talvez algum amigo leal de Kāliya tenha assumido a forma de um incêndio na floresta para vingar seu amigo, ou talvez o incêndio tenha sido manifestado por um demônio seguidor de Kaṁsa.
तत उत्थाय सम्भ्रान्ता दह्यमाना व्रजौकस: ।
कृष्णं ययुस्ते शरणं मायामनुजमीश्वरम् ॥ २२ ॥
tata utthāya sambhrāntā
dahyamānā vrajaukasaḥ
kṛṣṇaṁ yayus te śaraṇaṁ
māyā-manujam īśvaram

Synonyms

tataḥentão; utthāyaacordando; sambhrāntāḥagitados; dahya­mānāḥprestes a serem queimados; vraja-okasaḥos habitantes de Vraja; kṛṣṇama Kṛṣṇa; yayuḥforam; te eles; śaraṇampara obter abrigo; māyā por Sua potência; manujamaparecendo como um ser humano; īśvarama Suprema Personalidade de Deus.

Translation

Em seguida, os habitantes de Vṛndāvana acordaram, extrema­mente aflitos devido ao grande incêndio que ameaçava queimá­-los. Então, eles se refugiaram em Kṛṣṇa, o Senhor Supremo, que parecia um ser humano comum em virtude de Sua potência espiritual.

Purport

SIGNIFICADOO śruti, ou os mantras védicos, declaram que svarūpa-bhūtayā nitya-śaktyā māyākhyayā: “A potência eterna do Senhor chamada māyā é inata em Sua forma original.” Logo, dentro do corpo espiritual eterno do Senhor Supremo existe uma potência infinita que, sem esfor­ço, manipula toda a existência de acordo com o desejo onisciente da Verdade Absoluta. Os residentes de Vṛndāvana refugiaram-se em Kṛṣṇa, pensando: “Este abençoado menino com certeza receberá poder de Deus para nos salvar.” Eles lembraram as palavras do sábio Garga Muni, ditas na cerimônia do nascimento do Senhor Kṛṣṇa, anena sarva-durgāṇi yūyam añjas tariṣyatha: “Através de Seu poder, superareis sem dificuldade todos os obstáculos.” (Śrīmad-Bhāgavatam 10.8.16) Portanto, os residentes de Vṛndāvana, que tinham plena fé em Kṛṣṇa, abrigaram-se no Senhor com a esperança de serem salvos da ameaça do iminente desastre representado pelo incêndio da floresta.
कृष्ण कृष्ण महाभाग हे रामामितविक्रम ।
एष घोरतमो वह्निस्तावकान् ग्रसते हि न: ॥ २३ ॥
kṛṣṇa kṛṣṇa mahā-bhaga
he rāmāmita-vikrama
eṣa ghoratamo vahnis
tāvakān grasate hi naḥ

Synonyms

kṛṣṇaó Kṛṣṇa; kṛṣṇaó Kṛṣṇa; mahā-bhāgaó Senhor de toda a opulência; he rāmaó Senhor Balarāma, fonte de toda a felicida­de; amita-vikramaVós, cujo poder é ilimitado; eṣaḥ este; ghora­tamaḥterribilíssimo; vahniḥincêndio; tāvakānque somos Vossos; grasate está devorando; hide fato; naḥ a nós.

Translation

[Os residentes de Vṛndāvana disseram:] Kṛṣṇa, Kṛṣṇa, ó Senhor de toda opulência! Ó Rāma, possuidor de poder ilimitado! Este incêndio aterrador está prestes a devorar-nos, Vossos devotos!
सुदुस्तरान्न: स्वान् पाहि कालाग्ने: सुहृद: प्रभो ।
न शक्नुमस्त्वच्चरणं सन्त्यक्तुमकुतोभयम् ॥ २४ ॥
su-dustarān naḥ svān pāhi
kālāgneḥ suhṛdaḥ prabho
na śaknumas tvac-caraṇaṁ
santyaktum akuto-bhayam

Synonyms

su-dustarātdo insuperável; naḥa nós; svānVossos próprios devotos; pāhi por favor, protegei; kāla-agneḥdo fogo da morte; suhṛdaḥ Vossos verdadeiros amigos; prabhoó mestre supremo; na śaknumaḥsomos incapazes; tvat-caraṇamVossos pés; san­tyaktumde abandonar; akutaḥ-bhayamque afugentam todo o medo.

Translation

Ó Senhor, somos Vossos verdadeiros amigos e devotos. Por favor, protegei-nos deste insuperável fogo da morte. Jamais po­deremos abandonar Vossos pés de lótus, que afugentam todo o medo.

Purport

SIGNIFICADOOs residentes de Vṛndāvana disseram a Kṛṣṇa: “Se este incêndio fatal nos exterminar, ficaremos separados de Vossos pés de lótus, e isso é insuportável para nós. Portanto, apenas para que possamos conti­nuar servindo a Vossos pés de lótus, por favor, protegei-nos.”
इत्थं स्वजनवैक्लव्यं निरीक्ष्य जगदीश्वर: ।
तमग्निमपिबत्तीव्रमनन्तोऽनन्तशक्तिधृक् ॥ २५ ॥
itthaṁ sva-jana-vaiklavyaṁ
nirīkṣya jagad-īśvaraḥ
tam agnim apibat tīvram
ananto ’nanta-śakti-dhṛk

Synonyms

itthamdesta maneira; sva-janade Seus próprios devotos; vai­klavyamo estado de perturbação; nirīkṣyavendo; jagat-īśvaraḥo Senhor do universo; tamaquele; agnimincêndio; apibat bebeu; tīvramterrível; anantaḥo Senhor ilimitado; ananta-śakti-dhṛko possuidor de potências ilimitadas.

Translation

Vendo Seus devotos tão perturbados, Śrī Kṛṣṇa, o infinito Senhor do universo e possuidor de poder infinito, engoliu, então, o terrível incêndio da floresta.

Purport

Neste ponto, encerram-se os significados apresentados pelos humildes servos de Sua Divina Graça A.C. Bhaktivedanta Swami Prabhupāda referentes ao décimo canto, décimo sétimo capítulo, do Śrīmad-Bhāgavatam, intitulado “A História de Kāliya”.