Skip to main content

Hoofdstuk 14

Глава четырнадцатая

DE DRIE HOEDANIGHEDEN VAN DE MATERIELE NATUUR

Три гуны материальной природы

TEXT 1:
De Allerhoogste Persoonlijkheid Gods zei: Opnieuw zal Ik voor jou deze allerhoogste wijsheid uiteenzetten, de beste van alle kennis, waardoor alle wijzen die haar bevatten, de allerhoogste volmaaktheid hebben bereikt.
ТЕКСТ 1:
Верховный Господь сказал: Я вновь возвещу тебе эту высшую мудрость, самое лучшее знание, обретя которое все мудрецы достигали наивысшего совершенства.
TEXT 2:
Door gegrond te raken in deze kennis, kan men dezelfde transcendentale zijnstoestand bereiken als die van Mij. Wie daarin gevestigd raakt, wordt niet geboren op het moment van de schepping en raakt niet verstoord wanneer alles wordt vernietigd.
ТЕКСТ 2:
Тот, кто непоколебимо утвердился в этом знании, обретает такую же духовную природу, как у Меня. Такой человек больше не родится во время сотворения этого мира и не будет страдать во время его уничтожения.
TEXT 3:
De totale materiële substantie, die Brahman genoemd wordt, is de oorsprong van alle geboorte, o afstammeling van Bharata, en het is dat Brahman dat Ik bevrucht en dat de geboorten van alle levende wezens mogelijk maakt.
ТЕКСТ 3:
Совокупная материальная субстанция, которую называют Брахманом, является лоном, из которого рождаются все живые существа. И Я оплодотворяю этот Брахман, о потомок Бхараты, позволяя им появиться на свет.
TEXT 4:
Weet, o zoon van Kuntī, dat alle levensvormen kunnen bestaan door hun geboorte in de materiële natuur en dat Ik de vader ben die het zaad geeft.
ТЕКСТ 4:
Знай же, о сын Кунти, что все виды жизни порождены материальной природой, а Я отец, дающий семя.
TEXT 5:
De materiële natuur bestaat uit drie hoedanigheden: goedheid, hartstocht en onwetendheid. Wanneer het eeuwig levend wezen in aanraking komt met de materiële natuur, o sterkgearmde Arjuna, raakt het door deze hoedanigheden geconditioneerd.
ТЕКСТ 5:
Материальная природа состоит из трех гун — благости, страсти и невежества. Когда вечное живое существо входит в соприкосновение с материальной природой, эти гуны,о могучерукий Арджуна, обусловливают его.
TEXT 6:
O zondeloze, de hoedanigheid goedheid, die zuiverder is dan de andere twee, is verlichtend en bevrijdt iemand van de karmische reacties op zijn zonden. Zij die zich in deze hoedanigheid bevinden, raken geconditioneerd door een gevoel van geluk en kennis.
ТЕКСТ 6:
О безгрешный, гуна благости, которая чище других гун, просветляет живое существо и избавляет его от всех последствий грехов. Пребывающие под влиянием этой гуны привязываются к знанию и ощущению счастья.
TEXT 7:
De hoedanigheid hartstocht komt voort uit ontelbare verlangens en begeerten, o zoon van Kuntī, en zo raakt het belichaamde levend wezen gebonden door materiële, resultaatgerichte activiteiten.
ТЕКСТ 7:
Гуна страсти порождена бесконечными желаниями и алчностью, поэтому она, о сын Кунти, связывает воплощенное живое существо узами материальной корыстной деятельности.
TEXT 8:
O afstammeling van Bharata, weet dat de hoedanigheid duisternis, die voortkomt uit onwetendheid, de waan is waarin alle belichaamde levende wezens leven. De resultaten van deze hoedanigheid, die de geconditioneerde ziel gebonden houden, zijn waanzin, luiheid en slaap.
TEXT 8:
Знай же, о потомок Бхараты, что гуна тьмы, порожденная невежеством, держит всех воплощенных живых существ в плену иллюзии. Ее влияние проявляется в виде безумия, лени и сна, которые опутывают обусловленную душу.
TEXT 9:
O afstammeling van Bharata, door de hoedanigheid goedheid raakt men geconditioneerd door geluk; door de hoedanigheid hartstocht raakt men geconditioneerd door resultaatgericht werk, en de hoedanigheid onwetendheid, die iemands kennis versluiert, bindt iemand aan waanzin.
ТЕКСТ 9:
О потомок Бхараты, гуна благости обусловливает живое существо ощущением счастья, гуна страсти — корыстной деятельностью, а гуна невежества, покрывая знание живого существа, связывает его путами безумия.
TEXT 10:
Soms heeft de hoedanigheid goedheid de overhand en verdrijft ze de hoedanigheden hartstocht en onwetendheid, o afstammeling van Bharata. Soms verdrijft de hoedanigheid hartstocht goedheid en onwetendheid en dan weer verdrijft onwetendheid goedheid en hartstocht. Op die manier is er altijd strijd om de overmacht.
ТЕКСТ 10:
Иногда, о потомок Бхараты, в человеке начинает преобладать гуна благости, одолевая страсть и невежество. Иногда гуна страсти побеждает невежество и благость, а иногда берет верх гуна невежества. Так между гунами материальной природы идет непрерывная борьба за превосходство.
TEXT 11:
De aanwezigheid van de hoedanigheid goedheid kan worden ervaren wanneer alle poorten van het lichaam door kennis worden verlicht.
ТЕКСТ 11:
Когда начинает преобладать гуна благости, все врата тела озаряются знанием.
TEXT 12:
O beste onder de Bhārata’s, wanneer de hoedanigheid hartstocht toeneemt, beginnen zich de kenmerken van grote gehechtheid, resultaatgerichte activiteit, zeer grote inspanning, onbedwingbare begeerte en vurig verlangen te ontwikkelen.
ТЕКСТ 12:
O chief of the Bhāratas, when there is an increase in the mode of passion the symptoms of great attachment, fruitive activity, intense endeavor, and uncontrollable desire and hankering develop.
TEXT 13:
Wanneer de hoedanigheid onwetendheid toeneemt, o zoon van Kuru, worden duisternis, passiviteit, waanzin en illusie zichtbaar.
ТЕКСТ 13:
Оказавшись под преобладающим влиянием гуны невежества, о потомок Куру, человек погружается во тьму, делается сонным, утрачивает разум и становится жертвой иллюзии.
TEXT 14:
Wie sterft in de hoedanigheid goedheid, bereikt de zuivere, hogere planeten van de grote wijzen.
ТЕКСТ 14:
Человек, находящийся под влиянием гуны благости, умирая, попадает на высшие, чистые планеты великих мудрецов.
TEXT 15:
Wie sterft in de hoedanigheid hartstocht, wordt geboren onder degenen die zich bezighouden met resultaatgerichte activiteiten. En wie sterft in de hoedanigheid onwetendheid, wordt in het dierenrijk geboren.
ТЕКСТ 15:
Умирая в гуне страсти, человек рождается среди тех, кто занят корыстной деятельностью, а умирая в гуне невежества, попадает в царство животных.
TEXT 16:
Het resultaat van vrome activiteiten is zuiver en is in de hoedanigheid goedheid. Maar activiteiten die in de hoedanigheid hartstocht worden gedaan, leiden tot ellende en activiteiten in de hoedanigheid onwetendheid leiden tot dwaasheid.
ТЕКСТ 16:
Плоды добродетельных поступков чисты и относятся к гуне благости. Действия в гуне страсти приносят человеку страдания, а деятельность в гуне невежества лишает его разума.
TEXT 17:
Uit de hoedanigheid goedheid komt werkelijke kennis voort; uit de hoedanigheid hartstocht komt hebzucht voort, en uit de hoedanigheid onwetendheid komen dwaasheid, waanzin en illusie voort.
ТЕКСТ 17:
Гуна благости порождает истинное знание, гуна страсти разжигает алчность, а гуна невежества приводит к глупости, безумию и иллюзии.
TEXT 18:
Zij die zich in de hoedanigheid goedheid bevinden gaan geleidelijk aan omhoog naar de hogere planeten; degenen in de hoedanigheid hartstocht leven op de aardse planeten, en personen in de weerzinwekkende hoedanigheid onwetendheid dalen af naar de helse werelden.
ТЕКСТ 18:
Те, кто пребывает в гуне благости, после смерти поднимаются на высшие планеты; люди в гуне страсти остаются на земных планетах, а те, кто находится под влиянием низшей из гун, отвратительной гуны невежества, попадают в адские миры.
TEXT 19:
Wie goed beseft dat tijdens alle activiteiten niets anders dan deze drie hoedanigheden van de materiële natuur werkzaam zijn, en wie de Allerhoogste Heer kent, die aan al deze hoedanigheden ontstegen is, bereikt Mijn spirituele natuur.
ТЕКСТ 19:
Тот, кто видит, что всё в материальном мире совершается гунами материальной природы, и кто знает Верховного Господа, запредельного этим гунам, достигает Моей духовной природы.
TEXT 20:
Wanneer het belichaamde levend wezen in staat is te ontstijgen aan deze drie hoedanigheden die in verband staan met het materiële lichaam, dan kan het bevrijd raken van geboorte, dood, ouderdom en de ellende daarvan en kan het zelfs in dit leven al van nectar genieten.
ТЕКСТ 20:
Преодолев влияние этих трех гун, которые связаны с материальным телом, воплощенное живое существо перестает испытывать страдания, сопряженные с рождением, старостью и смертью, и вкушает нектар уже в этой жизни.
TEXT 21:
Arjuna vroeg: O Heer, waaraan kan men iemand herkennen die aan deze drie hoedanigheden ontstegen is? Hoe gedraagt hij zich? En hoe ontstijgt hij aan de drie hoedanigheden van de materiële natuur?
ТЕКСТ 21:
Арджуна спросил: О мой Господь, по каким признакам можно узнать того, кто вышел из-под влияния этих трех гун? Как он ведет себя? И каким образом освобождается от их власти?
TEXTS 22-25:
De Allerhoogste Persoonlijkheid Gods zei: O zoon van Pāṇḍu, wie geen hekel heeft aan verlichting, gehechtheid en illusie wanneer deze zich voordoen, maar er evenmin naar verlangt wanneer ze verdwijnen; wie onbewogen en onverstoorbaar is tijdens al deze wisselwerkingen van de materiële hoedanigheden en neutraal en transcendentaal blijft, omdat hij weet dat alleen de hoedanigheden werkzaam zijn; wie verankerd is in het zelf en geluk en ellende als hetzelfde beschouwt; wie dezelfde waarde hecht aan een kluit aarde, een steen en een brok goud; wie neutraal is ten opzichte van alles wat wenselijk en niet wenselijk is; wie standvastig is en gelijkmoedig blijft tijdens eer en schande of wanneer hij geprezen wordt of bespot; wie vriend en vijand op dezelfde manier behandelt en zich van alle materiële activiteiten onthecht heeft — van zo’n persoon wordt gezegd dat hij aan de drie hoedanigheden van de materiële natuur is ontstegen.
TEXTS 22-25:
Верховный Господь сказал: О сын Панду, про того, в ком просветление, привязанность и иллюзия не вызывают ненависти, когда они появляются, и кто не жаждет обрести их, когда они исчезают; кого не выводит из равновесия воздействие материальных гун, кто остается безучастным и трансцендентным, ибо знает, что все совершается этими гунами; кто всегда погружен в себя и одинаково относится к счастью и горю; кто не видит разницы между горстью земли, камнем и слитком золота; кто одинаково встречает желанное и нежеланное; кто остается непоколебимым, одинаково принимая осуждение и похвалы, бесчестье и почет; кто одинаково относится к друзьям и врагам; кто отрекся от всей материальной деятельности, — про такого человека говорят, что он поднялся над гунами материальной природы.
TEXT 26:
Wie in alle omstandigheden volledig en onfeilbaar opgaat in devotionele dienst, ontstijgt onmiddellijk aan de hoedanigheden van de materiële natuur en komt zo tot het niveau van Brahman.
ТЕКСТ 26:
Тот, кто целиком посвящает себя преданному служению, ни при каких обстоятельствах не отклоняясь от этого пути, преодолевает влияние гун материальной природы и достигает уровня Брахмана.
TEXT 27:
En Ik ben de basis van het onpersoonlijk Brahman, dat onsterfelijk, onvergankelijk en eeuwig is en dat de wezensstaat is van de allerhoogste vreugde.
ТЕКСТ 27:
Я основа безличного Брахмана, бессмертного, неуничтожимого и вечного, который есть средоточие высшего, изначального блаженства.