Skip to main content

Šešiolikta mantra

Mantra Dezesseis

Tekstas

Texto

pūṣann ekarṣe yama sūrya prājāpatya
vyūha raśmīn samūha tejo
yat te rūpaṁ kalyāṇa-tamaṁ tat te paśyāmi
yo ’sāv asau puruṣaḥ so ’ham asmi
pūṣann ekarṣe yama sūrya prājāpatya
vyūha raśmīn samūha tejo
yat te rūpaṁ kalyāṇa-tamaṁ tat te paśyāmi
yo ’sāv asau puruṣaḥ so ’ham asmi

Synonyms

Sinônimos

pūṣan — o saugotojau; ekarṣe — pirmapradi filosofe; yama — reguliatyvusis principe; sūrya — sūryų (didžių bhaktų) tiksle; prājāpatya — prājāpačių (žmonijos protėvių) geradary; vyūha — malonėki pašalinti; raśmīn — spindulius; samūha — malonėki nutraukti; tejaḥ — švytėjimą; yat — kad; te — Tavo; rūpam — pavidalą; kalyāṇa-tamam — ypatingai palankų; tat — tą; te — Tavo; paśyāmi — matyčiau; yaḥ — tas, kuris yra; asau — kaip saulė; asau — tas; puruṣaḥ — Dievo Asmuo; saḥ — pats; aham — aš; asmi — esu.

pūṣan — ó mantenedor; eka-ṛṣe — o filósofo primordial; yama — princípio regulador; sūrya — o destino dos sūris (grandes devotos); prājāpatya — o benquerente dos prajāpatis (progenitores da humanidade); vyūha — por favor, remove; raśmīn — os raios; samūha — por favor, retira; tejaḥ — refulgência; yat — para que; te — Tua; rūpam — forma; kalyāṇa-tamam — absolutamente auspiciosa; tat — essa; te — Tua; paśyāmi — eu possa ver; yaḥ — aquele que é; asau — como o Sol; asau — esta; puruṣaḥ — Personalidade de Deus; saḥ — o mesmo; aham — eu; asmi — sou.

Translation

Tradução

O Viešpatie, Tu – pirmapradis filosofas, visatos globėjas, reguliatyvusis principas, galutinis tyrų bhaktų tikslas, žmonijos protėvių geradarys! Praskleiski transcendentinę Savo akinamų spindulių skraistę, kad galėčiau išvysti Tavo palaimingą pavidalą. Tu – amžinasis Aukščiausiasis Dievo Asmuo, panašus į saulę, kaip ir aš pats.

Ó meu Senhor, filósofo primordial, mantenedor do universo, ó princípio regulador, destino dos devotos puros, benquerente dos progenitores da humanidade, por favor, remove essa refulgência, Teus raios transcendentais, para que eu possa ver Tua forma de bem-aventurança. O Senhor é a Suprema Personalidade de Deus eterna, semelhante ao sol, tal como sou.

Purport

Comentário

Saulė ir jos spinduliai kokybiškai tapatūs. Kokybės prasme gyvos esybės ir Viešpats irgi yra tapatūs. Saulė viena, o fotonų jos spinduliuose yra nesuskaičiuojama daugybė. Saulės spinduliai yra jos dalis, o visa Saulė – tai Saulės rutulys ir jo skleidžiami spinduliai. Saulėje gyvena Saulės dievas, analogiškai aukščiausioje dvasinėje planetoje Goloka Vṛndāvanoje, kuri skleidžia brahmajyoti šviesą, gyvena Viešpats ir ten vyksta amžini Jo žaidimai. Tai patvirtina „Brahma-saṁhitā“ (5.29):

O sol e seus raios são qualitativamente iguais. Do mesmo modo, em qualidade, o Senhor e as entidades vivas são iguais. O sol é um, mas as moléculas dos raios do sol são inumeráveis. Os raios do sol constituem parte do sol, e, conjuntamente, o sol e seus raios constituem o sol completo. Dentro do próprio sol, reside a divindade do sol, e também dentro do planeta espiritual supremo, Goloka Vṛndāvana, reside o Senhor Kṛṣṇa. Lá, Ele desfruta de Seus passatempos eternos e é de lá que emana a refulgência brahmajyoti, como comprova a Brahma-saṁhitā (5.29):

cintāmaṇi-prakara-sadmasu kalpa-vṛkṣa-
lakṣāvṛteṣu surabhīr abhipālayantam
lakṣmī-sahasra-śata-sambhrama-sevyamānaṁ
govindam ādi-puruṣaṁ tam ahaṁ bhajāmi
cintāmaṇi-prakara-sadmasu kalpa-vṛkṣa-
lakṣāvṛteṣu surabhīr abhipālayantam
lakṣmī-sahasra-śata-sambhrama-sevyamānaṁ
govindam ādi-puruṣaṁ tam ahaṁ bhajāmi

„Lenkiuosi Govindai, pirmapradžiam Viešpačiui, pirminiam gimdytojui. Buveinėse, kupinose dvasinių brangakmenių, tarp milijonų troškimų medžių Jis gano karves, kurios patenkina visus norus. Jam su didžiausia pagarba ir meile nuolat tarnauja šimtai ir tūkstančiai Lakṣmī, sėkmės deivių.“

“Adoro Govinda, o Senhor primordial, o progenitor primeiro, que está apascentando as vacas e realizando todos os desejos em moradas repletas de joias espirituais e rodeadas por milhões de árvores-dos-desejos. Ele é sempre servido com grande reverência e afeição por centenas e milhares de lakmīs, ou deusas da fortuna”.

„Brahma-saṁhitoje“ rašoma, kad brahmajyoti – tai spinduliai, kuriuos skleidžia aukščiausioji dvasinė planeta Goloka Vṛndāvana, kaip kad spindulius skleidžia Saulės rutulys. Neprasiskverbus pro akinantį brahmajyoti spindesį, neįmanoma pamatyti Viešpaties karalystės. Apakintas brahmajyoti šviesos, filosofas impersonalistas nemato nei Viešpaties buveinės, nei transcendentinio Jo pavidalo. Turėdamas labai menkas ir ribotas žinias, mąstytojas impersonalistas nesuvokia visų palaimingiausiojo Viešpaties Kṛṣṇos pavidalo. Todėl šioje maldoje „Śrī Īśopaniṣada“ prašo Viešpaties praskleisti akinančių brahmajyoti spindulių skraistę, kad tyras bhaktas galėtų išvysti palaimingą transcendentinį Jo pavidalą.

A Brahma-saṁhitā descreve o brahmajyoti como os raios que emanam desse planeta espiritual supremo, Goloka Vṛndāvana, assim como os raios do sol emanam do globo solar. Até não ultrapassarmos o brilho do brahmajyoti, não poderemos receber informação acerca da terra do Senhor. Os filósofos impersonalistas, ofuscados pelo brahmajyoti refulgente, não podem compreender a verdadeira morada do Senhor nem Sua forma transcendental. Limitados por seu pobre fundo de conhecimento, esses pensadores impersonalistas não podem compreender a bem-aventuradíssima forma do Senhor Kṛṣṇa. Portanto, nesta oração, o Śrī Īśopaniṣad roga que o Senhor remova os raios refulgentes, o brahmajyoti, para que o devoto puro possa ver Sua bem-aventurada forma transcendental.

Pažinus beasmenį brahmajyoti, patiriamas Aukščiausiojo gėrio aspektas, o pažinus Paramātmą – visa aprėpiantį Aukščiausiojo aspektą, patiriamas dar ryškesnis prašviesėjimas. Savo akimis išvydęs Patį Dievo Asmenį, bhaktas pažįsta didžiausią gėrį spinduliuojantį Aukščiausiojo aspektą. Aukščiausioji Tiesa negali būti beasmenė, nes šioje mantroje į Ją kreipiamasi kaip į pirmapradį filosofą, visatos globėją ir geradarį. Tokia „Śrī Īśopaniṣados“ išvada. Žodis pūṣan („globėjas“) ypač reikšmingas, nes Viešpats globoja visas būtybes, o Savo bhaktams Jis ypač dėmesingas. Prasiskverbęs pro beasmenį brahmajyoti ir regėdamas Viešpaties asmenybę bei amžiną, didžiausiąjį gėrį spinduliuojantį Jo pavidalą, bhaktas visiškai suvokia Absoliučiąją Tiesą.

Compreendendo o brahmajyoti impessoal, experimentamos o aspecto auspicioso do Supremo, e, compreendendo Paramātmā, ou o aspecto onipenetrante do Supremo, passamos a experimentar uma iluminação ainda mais auspiciosa. Porém, ao ficar face a face com a própria Personalidade de Deus, o devoto experimenta o aspecto mais auspicioso do Supremo. Por ser chamado de filósofo primordial, mantenedor e benquerente do universo, Deus, como Verdade Suprema, não pode ser impessoal. Este é o veredicto do Śrī Īśopaniṣad. A palavra pūṣan (mantenedor) tem um significado especial, pois, embora mantenha todos os seres, o Senhor mantém especificamente Seus devotos. Após ultrapassar o brahmajyoti impessoal e ver o aspecto pessoal do Senhor e Sua auspiciosíssima forma eterna, o devoto passa a compreender na íntegra a Verdade Absoluta.

„Bhagavat-sandarbhoje“ Śrīla Jīva Gosvāmis rašo: „Absoliučioji Tiesa galutinai pažįstama kaip Dievo Asmuo, nes Jis yra visagalis ir valdo visas transcendentines galias. Pažinus brahmajyoti, visa Absoliučios Tiesos galybė iki galo dar neatsiskleidžia. Taigi Brahmano pažinimas tėra dalinis Dievo Asmens pažinimas. O išminčiai, pirmasis žodžio bhagavān skiemuo (bha) turi dvi reikšmes: „tas, kuris parūpina viską“ ir „tas, kuris saugo“. Antrasis skiemuo (ga) reiškia „vadovas“, „vadas“ arba „kūrėjas“. Skiemuo vān pažymi, kad kiekviena būtybė gyvena Jame ir kad Jis gyvena kiekvienoje būtybėje. Kitaip sakant, transcendentinis garsas bhagavān reiškia neribotą išmintį, galybę, energiją, turtus, jėgą bei įtaką, ir visa tai neturi nė menkiausios materialios iliuzijos žymės.“

Em seu Bhagavat-sandarbha, Śrīla Jīva Gosvāmī afirma: “Na Personalidade de Deus, obtém-se a concepção completa acerca da Verdade Absoluta porque Ele é todo-poderoso e possui potências transcendentais plenas. No brahmajyoti, não se percebe a potência plena da Verdade Absoluta; portanto, a percepção Brahman é apenas uma percepção parcial acerca da Personalidade de Deus. Ó sábios eruditos, a primeira sílaba da palavra bhagavān (bha) tem dois significados: o primeiro é ‘aquele que mantém’ e o segundo é ‘guardião’. A segunda sílaba (ga) significa ‘guia’, ‘líder’ ou ‘criador’. A sílaba vān indica que todo ser vive nEle e que Ele também vive em todos os seres. Em outras palavras, o som transcendental bhagavān representa conhecimento, potência, energia, opulência, força e influência infinitos — todos eles sem nenhum vestígio de embriaguez material”.

Viešpats labai rūpinasi Savo tyrais bhaktais ir padeda jiems palengva artėti prie tobulumo – meilės Dievui. Jis vadovauja Savo bhaktams ir galų gale įgyvendina tai, ko jie siekia per atsidavimo tarnystę, – dovanoja jiems Save. Nepriežastine Viešpaties malone bhaktai išvysta Jį savo akimis. Taigi Viešpats padeda Savo bhaktams patekti į aukščiausiąją dvasinę planetą Goloka Vṛndāvaną. Būdamas kūrėjas, Jis apdovanoja Savo bhaktą visomis reikalingomis ypatybėmis, kad šis galiausiai pasiektų Jį. Viešpats yra visų priežasčių priežastis, o kadangi Jis Pats Sau neturi priežasties, Jis yra pirminė priežastis. Vadinasi, apreikšdamas Savo vidinę galią, Jis semiasi džiaugsmo iš Savojo „Aš“. Išorinė galia nėra tiesioginė Jo išraiška, nes Jis išsiplečia puruṣų pavidalais ir būtent per šiuos pavidalus Jis palaiko materialųjį kosminį pasaulį. Šių ekspansijų pagalba Viešpats jį kuria, palaiko ir naikina.

O Senhor encarrega-Se da manutenção de Seus devotos puros e progressivamente os guia no caminho que conduz à perfeição devocional. Como líder de Seus devotos, o Senhor acaba concedendo os resultados àqueles que praticam serviço devocional entregando-Se a eles. Por Sua misericórdia incondicional, os devotos do Senhor O veem face a face. Assim, o Senhor ajuda Seus devotos a alcançar o planeta espiritual mais elevado, Goloka Vṛndāvana. Sendo o criador, Ele pode conceder a Seus devotos todas as qualificações necessárias para que eles possam, por fim, alcançá-lO. O Senhor é a causa de todas as causas. Em outras palavras, como não há nada que tenha causado Sua existência, Ele é a causa original. Consequentemente, Ele desfruta Seu próprio eu, manifestando Sua própria potência interna. A potência externa, por sua vez, não se manifesta exatamente através dEle, pois, para isso, Ele expande-Se como os puruṣas, e é por meio dessas formas que Ele mantém os aspectos da manifestação material. Por meio dessas expansões, Ele cria, mantém e aniquila a manifestação cósmica.

Gyvosios esybės irgi yra atskiros Viešpaties „Aš“ ekspansijos. Kai kurios iš jų, pačios norėdamos tapti viešpačiais, ima mėgdžioti Aukščiausiąjį Viešpatį, ir tada Jis leidžia joms persikelti į kosmoso kūriniją ir suteikia galimybę iki galo patenkinti savo norą valdyti gamtą. Viešpaties neatsiejamų dalelių, gyvų esybių, buvimas išjudina reiškinių pasaulį, kuriame galioja veiksmo ir atoveiksmio dėsnis. Taip gyvoms esybėms suteikiamos puikiausios galimybės valdyti materialią gamtą, tačiau pirminis valdovas vis tiek yra Pats Viešpats, apsireiškęs pilnaverčiu Savo aspektu kaip Paramātmā, Supersiela. Supersiela – tai viena iš puruṣų.

O eu do Senhor também manifesta expansões diferenciadas, que são as entidades vivas. Como algumas delas desejam dominar o mundo e imitar o Senhor Supremo, este lhes permite entrar na criação cósmica com a opção de utilizarem completamente sua propensão a assenhorear-se da natureza. Por causa da presença das partes integrantes de Deus, as entidades vivas, o mundo fenomenal inteiro fervilha com ações e reações. Assim, as entidades vivas recebem todas as condições favoráveis para assenhorear-se da natureza material. Porém, o controlador último é o próprio Senhor, sob Seu aspecto plenário como Paramātmā, a Superalma, que é um dos puruṣas.

Taigi tarp gyvosios esybės (ātmos) ir viską valdančio Viešpaties (Paramātmos), arba tarp sielos ir Supersielos, egzistuoja milžiniškas skirtumas. Paramātmā yra valdovas, o ātmā – pavaldinys, todėl jos nėra lygiavertės. Paramātmā ir ātmā veikia išvien, todėl Paramātmą vadina nuolatine gyvos būtybės palydove.

Logo, há um abismo de diferença entre a entidade viva (ātmā) e o Senhor controlador (Paramātmā), a alma e a Superalma. Paramātmā é o controlador, e ātmā, o controlado, de modo que estão em categorias diferentes. Porque coopera completamente com a ātmā, o Paramātmā é conhecido como o companheiro constante do ser vivo.

Visa aprėpiantis Viešpaties aspektas – tas, kuris egzistuoja visais būviais (būdravimo, miego ir potenciniu) ir iš kurio kyla jīva- śakti (gyvybės jėga) sąlygotų ir išsivadavusių sielų pavidalu, – yra žinomas Brahmano vardu. Viešpats yra ir Paramātmos, ir Brahmano šaltinis, taigi Jis – ir visų gyvų esybių, ir pačios būties pradžia. Kas tai žino, išsyk atsideda Viešpaties tarnystei. Toks tyras ir visiškai sąmoningas Viešpaties bhaktas pamilsta Jį iš visos širdies, o suėjęs draugėn su panašiais į save bhaktais, šlovina transcendentinius Viešpaties žygius, nes tam bhaktai ir tesusirenka. Tie, kurie dar nėra tokie tobuli, kaip tyri bhaktai, ir nepatyrė Viešpaties Brahmano arba Paramātmos aspektų, nesugeba deramai įvertinti tobulų bhaktų poelgių. Viešpats visada padeda tyriems bhaktams, į jų širdis įdėdamas reikiamas žinias. Taigi ypatinga Savo malone Jis išsklaido jų širdyse tvyrančius nežinojimo patamsius. Spekuliatyvieji filosofai ir yogai negali to suprasti, nes, šiaip ar taip, jie pasikliauna vien tik savo jėgomis. Kaip nurodo „Kaṭha Upaniṣada“ (1.2.23), Jį pažinti tegali tie, kuriems Viešpats jaučia prielankumą. O ypatingą prielankumą Jis dovanoja tik Savo tyriems bhaktams. Taigi „Śrī Īśopaniṣada“ kalba apie Viešpaties prielankumą, kuris peržengia brahmajyoti ribas.

O aspecto onipenetrante do Senhor — que existe em todas as circunstâncias de sono e vigília, bem como em estados potenciais, e que gera a jīva-śakti (força viva) seja como almas condicionadas, seja como almas liberadas — é conhecido como Brahman. Como é a origem do Paramātmā e do Brahman, o Senhor é a origem de todas as entidades vivas e de tudo o que possa existir. Quem tem esse conhecimento se ocupa de imediato no serviço devocional ao Senhor. Semelhante devoto puro, que conhece na íntegra o Senhor, apega-se completamente a Ele, de corpo e alma. Sempre que esse devoto se reúne com outros devotos de afinidade semelhante, sua única ocupação consiste em glorificar as atividades transcendentais do Senhor. Aqueles que não têm a mesma perfeição dos devotos puros — ou seja, aqueles que compreenderam apenas os aspectos Brahman e Paramātmā do Senhor — não podem apreciar as atividades dos devotos perfeitos. O Senhor sempre ajuda os devotos puros, transmitindo a seus corações o conhecimento necessário. Assim, por Seu favor especial, o Senhor dissipa toda a escuridão produzida pela ignorância. Os filósofos especuladores e os yogīs não podem imaginar o que vem a ser isso, porque eles dependem, em menor ou maior grau, de sua própria força. Como afirma o Kaṭha Upaniṣad (1.2.23), o Senhor só pode ser conhecido por aqueles que Ele próprio favorece, e por ninguém mais. Esses favores especiais são concedidos apenas a Seus devotos puros. Por conseguinte, o Śrī Īśopaniṣad assinala o favor do Senhor, que está além da jurisdição do brahmajyoti.